بنەمای پەرەگراف متمانەیە

گەروی هورمز؛ ململانێكانی ئێران‌و ئەمەریكا دەباتە قۆناغێكی تووندتر

گەروی هورمز؛ ململانێكانی ئێران‌و ئەمەریكا دەباتە قۆناغێكی تووندتر
سەربازێكی ئێرانی لەكاتی مەشقدا لە گەروی هورمز.

 

پەرەگراف

 

پشتیوانی فەرماندە باڵاكانی سوپای ئێران بەردەوامە بۆ سەرۆكی وڵاتەكەیان كە هەڕەشەی داخستنی گەروی هورمز دەكات كە گرنگترین ڕێڕەوی بازرگانیی نەوتی جیهانە، ئەوەش تووندترین كاردانەوەی تاران دەبێت بەرامبەر جێبەجێ كردنی سزایەكی ئەمەریكا كە دەیەوێت ڕێگریی بكات لە فرۆشتنی نەوتی ئێران.

 

ئەمەریكا هەڕەشەی وەڵامدانەوەی سەربازیی دەكات ئەگەر ئێران هەنگاوێكی لەوجۆرە بنێت‌و گەرووەكە دابخات. كارێكی لەو جۆرەی تاران دەبێتەهۆی خنكاندنی وڵاتانی كەنداوی عەرەب كە ئەو گەرووە تاكە ڕێڕەویی بازرگانیی دەریاییانە.

 

گەروی هورمز بە "دەم"ی كەنداوی عەرەب(یاخود كەنداوی فارس) دادەنرێت‌و گەورەترین ڕێڕەوی جیهانییە بۆ هاتوچۆی كەشتییە نەوتییەكان، دەوروبەری لەسەدا 30 بازرگانی دەریایی نەوت لەو گەرووەوە ئەنجامدەدرێت.

 

محەمەد عەلی جەعفەری فەرماندەی گشتی سوپای پاسدارانی ئێران لە نوێترین كاردانەوەدا دژی هەڕەشەكانی ئەمەریكاو بۆ پشتیوانی حەسەن ڕۆحانی، ئەمڕۆ ڕایگەیاند"بە دڵنیاییەوە كاتێك هەڵوێستەكانی ئەم دواییانەی بەرپرسانی بەڕێوەبەریی وڵات(مەبەست سەرۆك كۆمارە) كە خەریكە هەڵوێستێكی شۆڕشگێڕانە لە گۆڕەپانی جەنگ دژی دوژمنان بەتایبەت ئەمەریكای فێڵباز و تاوانكار دەگرنەبەر، دەكرێ دوژمنان تێبگەیەنین كە كەڵك وەرگرتن لە گەروی هورمز بۆ هەموو كەس یان بۆ هیچ كەس چ واتایەكی دەبێت."

 

پێشتریش چەند بەرپرسێكی دیكەی سەربازیی ئێران لەناویاندا قاسم سلێمانی فەرماندەی فەیلەقی قودس، پشتیوانییان بۆ هەڵوێستێكی حەسەن ڕۆحانی سەرۆك كۆماری ئێران پیشاندا كە هەڕەشەی داخستنی گەروی هورمزی كرد.

 

"نامەوێت بڵێم ئەمەریكا ناتوانێت كێشە بۆ ئێران ساز بكات، بەڵام بێ گومان سەركەوتوو نابن" ئەمە كاردانەوەی حەسەن ڕۆحانی سەرۆك كۆماری ئێرانە بەرامبەر هەڕەشەو فشارەكانی ئەمەریكا.

 

ڕۆحانی باسلەوەشدەكات، ئامانجی ئەمەریكا گۆشەگیر كردنی خەڵكی ئێرانە، دەڵێت"بەڵام باجێكی یەكجار قورس بۆ ئەم كارە دەدات" وتیشی"ئەوەی كە ئەمەریكاییەكان پاگەندە بكەن كە هەناردەكردنی نەوتی ئێران سفر دەكەنەوە، قسەیەكی بێمانایە و بیریان لە ئەنجامەكانی نەكردووەتەوە."

 

گەروی هورمز شوێنێكی ستراتیژییە بۆ وڵاتانی كەنداوی عەرەب بەوپێیەی تاكە ڕێڕەوی دەرچوونە لە كەنداوەكە، ئەگەر ئەو گەرووە دابخرێت، ئەو وڵاتانە ڕوبەڕوی كێشەی قورسی ئابوری دەبنەوە كە بریتین لە؛ عێراق، كوەیت، سعودیە، بەحرەین‌و قەتەر.

 

 

هێڵە سوورەكە تێپەڕبوونە بە گەروی هورمزدا.

 

لەبەرامبەر هەڕەشەكانی ئێران بۆ داخستنی گەروی هورمز، بیل ئوربان وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئەمەریكا ڕایگەیاند، ڕێگریكردن لە جوڵەی كەشتییە نەوت هەڵگرەكان لە ئاوە نێودەوڵەتییەكاندا پێشێلكردنی یاسای نێودەوڵەتییە.

 

وتەبێژەكەی وەزارەتی دەرەوەی ئەمەریكا، وتیشی"هێزەكانی دەریایی ئەمەریكاو هاوپەیمانانی لە ناوچەكە، ئامادەی بەرگرین لە ئازادیی گەڕان لە هەر شوێنێكدا كە یاسای نێودەوڵەتی ڕێگەی بە بازرگانی ئازاد داوە تیایاندا."

 

دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئەمەریكا دوای ئەوەی مانگی 5ی ئەمساڵ لە ڕێككەوتنی ئەتۆمیی لەگەڵ ئێران كشایەوە، دەیەوێت لە مانگی 11ی ئەمساڵدا سزاكانی وڵاتەكەی بەسەر ئێراندا بسەپێنێتەوەو لەو چوارچێوەیەدا فرۆشتنی نەوتی ئێران سفر بكات‌و كڕیارانی نەوت ڕازی بكات نەوتی ئێران نەكڕن.

 

ئێران سێیەم گەورە بەرهەمهێنەری نەوتە لە ڕێكخراوی ئۆپیك، ڕۆژانە 2.28 ملیۆن بەرمیل نەوت هەناردەی دەرەوەی وڵاتەكەی دەكات.

 

بۆ پڕكردنەوەی ئەو كورتهێنانەی توشی بازاڕی نەوت دەبێت لە ئەگەری سفركردنەوەی فرۆشتنی نەوتی ئێران‌و ڕێگریی لە بەرزبوونەوەی نرخ، ترەمپ داوای لە سعودیە كردووە ئاستی بەرهەمهێنانی نەوت 2 ملیۆن بەرمیلی ڕۆژانە زیاد بكات، سعودیەش ڕەزامەندی بەو داواكارییە پیشانداوە.

 

گەروی هورمز؛ ململانێكانی ئێران‌و ئەمەریكا دەباتە قۆناغێكی تووندتر

2018-07-05 19:47:37

 

پەرەگراف

 

پشتیوانی فەرماندە باڵاكانی سوپای ئێران بەردەوامە بۆ سەرۆكی وڵاتەكەیان كە هەڕەشەی داخستنی گەروی هورمز دەكات كە گرنگترین ڕێڕەوی بازرگانیی نەوتی جیهانە، ئەوەش تووندترین كاردانەوەی تاران دەبێت بەرامبەر جێبەجێ كردنی سزایەكی ئەمەریكا كە دەیەوێت ڕێگریی بكات لە فرۆشتنی نەوتی ئێران.

 

ئەمەریكا هەڕەشەی وەڵامدانەوەی سەربازیی دەكات ئەگەر ئێران هەنگاوێكی لەوجۆرە بنێت‌و گەرووەكە دابخات. كارێكی لەو جۆرەی تاران دەبێتەهۆی خنكاندنی وڵاتانی كەنداوی عەرەب كە ئەو گەرووە تاكە ڕێڕەویی بازرگانیی دەریاییانە.

 

گەروی هورمز بە "دەم"ی كەنداوی عەرەب(یاخود كەنداوی فارس) دادەنرێت‌و گەورەترین ڕێڕەوی جیهانییە بۆ هاتوچۆی كەشتییە نەوتییەكان، دەوروبەری لەسەدا 30 بازرگانی دەریایی نەوت لەو گەرووەوە ئەنجامدەدرێت.

 

محەمەد عەلی جەعفەری فەرماندەی گشتی سوپای پاسدارانی ئێران لە نوێترین كاردانەوەدا دژی هەڕەشەكانی ئەمەریكاو بۆ پشتیوانی حەسەن ڕۆحانی، ئەمڕۆ ڕایگەیاند"بە دڵنیاییەوە كاتێك هەڵوێستەكانی ئەم دواییانەی بەرپرسانی بەڕێوەبەریی وڵات(مەبەست سەرۆك كۆمارە) كە خەریكە هەڵوێستێكی شۆڕشگێڕانە لە گۆڕەپانی جەنگ دژی دوژمنان بەتایبەت ئەمەریكای فێڵباز و تاوانكار دەگرنەبەر، دەكرێ دوژمنان تێبگەیەنین كە كەڵك وەرگرتن لە گەروی هورمز بۆ هەموو كەس یان بۆ هیچ كەس چ واتایەكی دەبێت."

 

پێشتریش چەند بەرپرسێكی دیكەی سەربازیی ئێران لەناویاندا قاسم سلێمانی فەرماندەی فەیلەقی قودس، پشتیوانییان بۆ هەڵوێستێكی حەسەن ڕۆحانی سەرۆك كۆماری ئێران پیشاندا كە هەڕەشەی داخستنی گەروی هورمزی كرد.

 

"نامەوێت بڵێم ئەمەریكا ناتوانێت كێشە بۆ ئێران ساز بكات، بەڵام بێ گومان سەركەوتوو نابن" ئەمە كاردانەوەی حەسەن ڕۆحانی سەرۆك كۆماری ئێرانە بەرامبەر هەڕەشەو فشارەكانی ئەمەریكا.

 

ڕۆحانی باسلەوەشدەكات، ئامانجی ئەمەریكا گۆشەگیر كردنی خەڵكی ئێرانە، دەڵێت"بەڵام باجێكی یەكجار قورس بۆ ئەم كارە دەدات" وتیشی"ئەوەی كە ئەمەریكاییەكان پاگەندە بكەن كە هەناردەكردنی نەوتی ئێران سفر دەكەنەوە، قسەیەكی بێمانایە و بیریان لە ئەنجامەكانی نەكردووەتەوە."

 

گەروی هورمز شوێنێكی ستراتیژییە بۆ وڵاتانی كەنداوی عەرەب بەوپێیەی تاكە ڕێڕەوی دەرچوونە لە كەنداوەكە، ئەگەر ئەو گەرووە دابخرێت، ئەو وڵاتانە ڕوبەڕوی كێشەی قورسی ئابوری دەبنەوە كە بریتین لە؛ عێراق، كوەیت، سعودیە، بەحرەین‌و قەتەر.

 

 

هێڵە سوورەكە تێپەڕبوونە بە گەروی هورمزدا.

 

لەبەرامبەر هەڕەشەكانی ئێران بۆ داخستنی گەروی هورمز، بیل ئوربان وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ئەمەریكا ڕایگەیاند، ڕێگریكردن لە جوڵەی كەشتییە نەوت هەڵگرەكان لە ئاوە نێودەوڵەتییەكاندا پێشێلكردنی یاسای نێودەوڵەتییە.

 

وتەبێژەكەی وەزارەتی دەرەوەی ئەمەریكا، وتیشی"هێزەكانی دەریایی ئەمەریكاو هاوپەیمانانی لە ناوچەكە، ئامادەی بەرگرین لە ئازادیی گەڕان لە هەر شوێنێكدا كە یاسای نێودەوڵەتی ڕێگەی بە بازرگانی ئازاد داوە تیایاندا."

 

دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئەمەریكا دوای ئەوەی مانگی 5ی ئەمساڵ لە ڕێككەوتنی ئەتۆمیی لەگەڵ ئێران كشایەوە، دەیەوێت لە مانگی 11ی ئەمساڵدا سزاكانی وڵاتەكەی بەسەر ئێراندا بسەپێنێتەوەو لەو چوارچێوەیەدا فرۆشتنی نەوتی ئێران سفر بكات‌و كڕیارانی نەوت ڕازی بكات نەوتی ئێران نەكڕن.

 

ئێران سێیەم گەورە بەرهەمهێنەری نەوتە لە ڕێكخراوی ئۆپیك، ڕۆژانە 2.28 ملیۆن بەرمیل نەوت هەناردەی دەرەوەی وڵاتەكەی دەكات.

 

بۆ پڕكردنەوەی ئەو كورتهێنانەی توشی بازاڕی نەوت دەبێت لە ئەگەری سفركردنەوەی فرۆشتنی نەوتی ئێران‌و ڕێگریی لە بەرزبوونەوەی نرخ، ترەمپ داوای لە سعودیە كردووە ئاستی بەرهەمهێنانی نەوت 2 ملیۆن بەرمیلی ڕۆژانە زیاد بكات، سعودیەش ڕەزامەندی بەو داواكارییە پیشانداوە.